موتور سیکلت هوندا اکتیوا نیو فیس ۱۲۵ HONDA ACTIVA New Face

معرفی موتور سیکلت هوندا اکتیوا نیو فیس ۱۲۵ HONDA ACTIVA New Face

صنعت موتورسیکلت در دهه‌های اخیر شاهد تحولات شگرفی در بخش اسکوترهای شهری بوده است، جایی که کارایی، دوام و تکنولوژی در هم تنیده‌اند تا نیازهای روزافزون جوامع مدرن را پاسخگو باشند. در این میان، هوندا اکتیوا ۱۲۵ به عنوان یکی از ستون‌های اصلی سبد محصولات شرکت هوندا در بازارهای آسیایی، به ویژه هند و ایران، جایگاهی نمادین پیدا کرده است.^۱ نسخه نیوفیس (New Face) این موتور که برای سال‌های ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ به‌روزرسانی شده است، تنها یک تغییر ظاهری ساده نیست، بلکه بازتابی از استراتژی هوندا برای دموکراتیزه کردن تکنولوژی‌های پیشرفته در کلاس اسکوترهای اقتصادی است.^۳ این گزارش به کالبدشکافی دقیق مهندسی، تحلیل بازار ایران و بررسی جایگاه رقابتی این محصول با نگاهی به جزئی‌ترین مشخصات فنی و رفاهی می‌پردازد.

برند اکتیوا از بدو معرفی در سال ۲۰۰۱، ماموریتی فراتر از یک وسیله نقلیه ساده داشت؛ هدف آن ارائه جایگزینی مطمئن، فلزی و بادوام برای خانواده‌ها بود که برخلاف اسکوترهای پلاستیکی آن زمان، طول عمر بالایی داشته باشد.^۵ با گذشت بیش از دو دهه، مدل ۱۲۵ سی‌سی به عنوان برادر بزرگتر و قدرتمندتر نسخه ۱۱۰، وارد بازار شد تا شکاف میان کاربران اقتصادی و علاقمندان به عملکرد (Performance) را پر کند.^۱ نسخه نیوفیس ۲۰۲۵ با بهره‌گیری از استانداردهای آلایندگی OBD2B، نشان‌دهنده تعهد هوندا به حفظ محیط زیست در کنار ارتقای تجربه دیجیتال راکب است.^۴ این مدل اکنون در ایران توسط شرکت‌هایی همچون هانی موتور و سالار گستر آسیا عرضه می‌شود که نشان‌دهنده اهمیت استراتژیک این محصول در بازار داخلی است.^۶

تحلیل زبان طراحی و ارگونومی بدنه در نسخه نیوفیس

طراحی ظاهری هوندا اکتیوا ۱۲۵ نیوفیس، تلفیقی هوشمندانه از سنت و مدرنیته است که با استفاده از المان‌های کرومی در پنل‌های جانبی و جلو، حسی از لوکس بودن را القا می‌کند.^۹ در این نسخه، طراحان با حفظ شاسی Underbone که پایداری بالایی دارد، تغییراتی در زوایای چراغ‌های جلو و نشانگرهای راهنما ایجاد کرده‌اند تا آیرودینامیک و دید در شب بهبود یابد.^۱۱ استفاده از پنل‌های داخلی قهوه‌ای رنگ در نسخه‌های خاص، تضاد بصری زیبایی با رنگ‌های بدنه ایجاد کرده و تجربه بصری راکب را از یک محیط پلاستیکی ساده به یک فضای مدیریت شده تغییر داده است.^۴ این طراحی به گونه‌ای است که هم برای جوانان و هم برای کاربران میانسال جذابیت دارد و ارگونومی آن، نشستن‌های طولانی‌مدت را بدون خستگی میسر می‌سازد.^۲

کالبدشکافی مهندسی پیشرانه و تکنولوژی eSP

هسته تپنده اکتیوا ۱۲۵، یک انجین ۱۲۳.۹۲ سی‌سی تک‌سیلندر است که بر پایه فلسفه eSP (Enhanced Smart Power) بنا شده است.^۱۰ این تکنولوژی شامل مجموعه‌ای از بهینه‌سازی‌هاست که هدف آن‌ها کاهش اصطکاک داخلی انجین از طریق استفاده از پیستون‌های سبک‌تر و سیلندر Offset است.^۱۲ توان خروجی این پیشرانه معادل ۸.۴۲ اسب بخار در ۶۵۰۰ دور در دقیقه و گشتاور آن ۱۰.۵ نیوتن‌متر در ۵۰۰۰ دور در دقیقه است که به صورت کاملاً خطی به چرخ عقب منتقل می‌شود.^۱۱ سیستم سوخت‌رسانی انژکتور PGM-FI با استفاده از حسگرهای متعدد، نسبت سوخت به هوا را در هر لحظه بر اساس فشار هوا و دمای انجین تنظیم می‌کند تا بهترین عملکرد را در ارتفاعات مختلف (مانند تهران) ارائه دهد.^۱۰

یکی از نوآوری‌های برجسته مهندسی در این مدل، حذف موتور استارت سنتی و جایگزینی آن با سیستم ACG است که مستقیماً روی میل‌لنگ سوار شده است.^۱۶ این سیستم با استفاده از القای مغناطیسی، انجین را بدون هیچ‌گونه صدای درگیری دنده‌ها روشن می‌کند که حسی از کیفیت و آرامش را به کاربر منتقل می‌سازد.^۱۳ علاوه بر این، سیستم مذکور به همراه قابلیت Idling Stop کار می‌کند که در توقف‌های بیش از ۳ ثانیه، انجین را به صورت خودکار خاموش کرده و تنها با چرخش دسته گاز، آن را مجدداً وارد مدار می‌کند.^۱۰ این هم‌افزایی میان الکترونیک و مکانیک، منجر به کاهش مصرف سوخت و کاهش استهلاک قطعات در ترافیک‌های سنگین شهری می‌شود.^۵

انتقال قدرت در هوندا اکتیوا ۱۲۵ از طریق یک گیربکس تمام اتوماتیک ضریب متغیر (CVT) انجام می‌شود که برای ارائه شتابی نرم و بدون تکان طراحی شده است.^۸ تسمه مورد استفاده در این سیستم از مواد پلیمری تقویت شده ساخته شده تا در برابر حرارت ناشی از کارکرد طولانی‌مدت مقاوم باشد.^۲۰ کلاچ سانتریفیوژی خشک این اسکوتر به گونه‌ای کالیبره شده است که در دورهای پایین به نرمی درگیر شود، امری که در سواری‌های شهری و حرکت‌های مکرر “ایست-حرکت” بسیار حیاتی است.^۱۱ عملکرد دینامیکی موتور در تست‌های جاده‌ای نشان‌دهنده پایداری مناسب در سرعت‌های تا ۸۰ کیلومتر بر ساعت است، هرچند حداکثر سرعت آن تا ۹۴ کیلومتر بر ساعت نیز ثبت شده است.^۵

انقلاب دیجیتال و سیستم هوشمند H-Smart

هوندا در نسخه نیوفیس اکتیوا ۱۲۵، مرزهای تکنولوژی را در این سگمنت جابجا کرده است. معرفی نسخه H-Smart که مجهز به کلید هوشمند (Smart Key) است، تجربه کاربری را به خودروهای لوکس نزدیک کرده است.^۱۱ این کلید هوشمند مجهز به سیستم ایموبلایزر و قابلیت‌های کنترلی از راه دور است که امنیت موتور را در برابر سرقت به شدت افزایش می‌دهد.^۱۷ علاوه بر این، نمایشگر ۴.۲ اینچی TFT تمام رنگی در نسخه‌های فول‌آپشن، نه تنها اطلاعات حیاتی موتور را نمایش می‌دهد، بلکه از طریق بلوتوث به اپلیکیشن Honda RoadSync متصل شده و قابلیت‌هایی نظیر ناوبری، مدیریت تماس‌ها و پیام‌ها را مستقیماً روی کیلومترشمار فراهم می‌آورد.^۴

قابلیت‌های چهارگانه کلید هوشمند

سیستم H-Smart بر پایه چهار رکن اصلی بنا شده است که راحتی و امنیت را تضمین می‌کنند:

1. Smart Find: با فشردن دکمه روی ریموت، چراغ‌های راهنما چشمک می‌زنند تا یافتن موتور در پارکینگ‌های شلوغ میسر شود.^۱۳

2. Smart Unlock: به محض نزدیک شدن راکب به موتور (در محدوده ۲ متری)، قفل فرمان و درب باک به صورت اتوماتیک آماده باز شدن می‌شوند.^۱۷

3. Smart Start: بدون نیاز به وارد کردن فیزیکی کلید، تنها با چرخاندن کلید دوار روی کنسول و فشردن دکمه استارت، موتور روشن می‌شود.^۹

4. Smart Safe: در صورت دور شدن ریموت از موتور، سیستم‌های برقی و احتراق به طور کامل قفل شده و امکان روشن کردن غیرمجاز وجود نخواهد داشت.^۱۷

سیستم تعلیق، ترمز و هندلینگ در معابر شهری

پایداری و راحتی سواری در اکتیوا ۱۲۵ مدیون مهندسی دقیق شاسی و سیستم تعلیق آن است. در قسمت جلو، استفاده از دوشاخ تلسکوپی هیدرولیکی باعث جذب ضربات ناشی از دست‌اندازهای تیز می‌شود.^۱۱ تعلیق عقب از یک کمک‌فنر تکی (Monoshock) بهره می‌برد که دارای قابلیت تنظیم پیش‌بار (Preload) در ۳ مرحله است؛ این ویژگی به راکب اجازه می‌دهد تا بر اساس وزن خود یا حضور سرنشین دوم، نرمی یا سفتی فنر را تنظیم نماید.^۱۱ هندلینگ موتور به دلیل چرخ جلو ۱۲ اینچی و چرخ عقب ۱۰ اینچی، ترکیبی از پایداری در مسیر مستقیم و چابکی در تغییر مسیرهای ناگهانی است.^۵

در بخش ایمنی، هوندا اکتیوا ۱۲۵ به سیستم ترمز ترکیبی (Combi Brake System) مجهز شده است که یکی از استانداردهای ایمنی هوندا برای جلوگیری از لغزش چرخ‌ها در هنگام ترمزگیری ناگهانی است.^۱۲ در نسخه دیسکی، یک دیسک ۱۹۰ میلی‌متری در جلو تعبیه شده است که توسط کالیپرهای نیسین (Nissin) پشتیبانی می‌شود.^۲ عملکرد CBS به گونه‌ای است که با فشردن اهرم ترمز عقب، نیروی ترمزی به صورت توزیع شده به هر دو چرخ اعمال می‌شود تا از واژگونی یا انحراف عقب موتور جلوگیری شود.^۶ این سیستم به ویژه برای راکبان مبتدی که ممکن است در استفاده صحیح از ترمز جلو تردید داشته باشند، بسیار کارآمد است.^۲

مصرف سوخت و استانداردهای زیست‌محیطی OBD2B

یکی از بزرگترین نقاط قوت اکتیوا ۱۲۵، بازدهی سوخت خیره‌کننده آن است که آن را به یکی از اقتصادی‌ترین گزینه‌ها در بازار تبدیل کرده است. بر اساس داده‌های رسمی و تست‌های جاده‌ای، این اسکوتر مصرف سوختی در حدود ۲.۳ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر دارد که در شرایط بهینه می‌تواند تا ۲ لیتر نیز کاهش یابد.^۸ نسخه ۲۰۲۵ این موتور با رعایت استاندارد OBD2B، مجهز به یک سیستم پایش داخلی شده است که هرگونه اختلال در سیستم احتراق یا کاتالیزور را که منجر به افزایش آلایندگی شود، بلافاصله از طریق چراغ چک به راکب اطلاع می‌دهد.^۴ این موضوع نشان‌دهنده آمادگی کامل هوندا برای مواجهه با قوانین سخت‌گیرانه محیط‌زیستی در بازارهای جهانی است.^۱۶

ورود هوندا اکتیوا ۱۲۵ به ایران، پاسخی به تقاضای بازار برای یک اسکوتر باکیفیت و با اصالت در بازه قیمتی متوسط بود. این موتور توسط شرکت‌های معتبری همچون هانی موتور و سالار گستر عرضه شده و به سرعت توانسته سهم بازار مناسبی را از رقبای چینی و طرح‌های کلیک برباید.^۶ قیمت این محصول در مدل‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴، بسته به نوع آپشن‌ها (کیلس یا سوئیچی) و شرکت عرضه‌کننده، در محدوده ۲۸۰ تا ۳۳۰ میلیون تومان نوسان داشته است.^۳ اگرچه این قیمت در نگاه اول بالا به نظر می‌رسد، اما با توجه به دوام انجین و هزینه نگهداری پایین، ارزش خرید بالایی را در درازمدت برای خریدار ایجاد می‌کند.^۲

شرکت‌های عرضه‌کننده و خدمات پس از فروش

در ایران، اکتیوا ۱۲۵ تحت برندهای مختلفی مونتاژ و عرضه می‌شود که مهم‌ترین آن‌ها عبارتند از:

• هانی موتور: یکی از قدیمی‌ترین عرضه‌کنندگان که خدمات پس از فروش گسترده‌ای را در تهران و شهرستان‌ها ارائه می‌دهد.^۲۲

• سالار گستر آسیا: این شرکت با تمرکز بر نسخه‌های کیلس و نیوفیس، نقش مهمی در تامین قطعات یدکی این مدل ایفا کرده است.^۶

• عرفان سیکلت: این برند نیز با معرفی مدل AC125، نسخه مشابهی از اکتیوا را با استانداردهای کیفی بالا به بازار عرضه کرده است.^۱۵

مقایسه استراتژیک با رقبای کلیدی در بازار ایران

اکتیوا ۱۲۵ در بازار ایران با رقبای متعددی روبروست که هر کدام بخش خاصی از مشتریان را هدف قرار داده‌اند. در مقایسه با هوندا کلیک ۱۲۵ (Honda Click 125i)، اکتیوا اگرچه قدرت کمتری دارد، اما سواری بسیار نرم‌تر و فضای پای بازتری را ارائه می‌دهد که برای استفاده‌های خانوادگی و اداری ایده‌آل است.^۲۵ در مقابل محصولاتی نظیر TVS Wego یا Jupiter، اکتیوا به دلیل بدنه فلزی در بخش‌های جانبی و انجین پیشرفته‌تر eSP، در رده بالاتری از نظر دوام و تکنولوژی قرار می‌گیرد.^۱۷

طول عمر انجین هوندا اکتیوا ۱۲۵ به شدت وابسته به رعایت زمان‌بندی سرویس‌های دوره‌ای و استفاده از مواد مصرفی استاندارد است. هوندا تاکید ویژه‌ای بر استفاده از روغن موتور با ویسکوزیته ۱۰W30 و سطح کیفی API SL یا بالاتر دارد.^۲۰ به دلیل ساختار اسکوتر و سیستم CVT، روغن باید فاقد افزودنی‌های کاهش‌دهنده اصطکاک باشد که در روغن‌های خودرویی یافت می‌شود (استاندارد JASO MB).^۲۸ همچنین، فیلتر هوا که از نوع کاغذی ویسکوز است، نباید با باد تمیز شود و در صورت گرفتگی باید تعویض گردد تا به سیستم PGM-FI آسیبی نرسد.^۲۰

پرسونای خریدار هوندا اکتیوا ۱۲۵ در ایران معمولاً افرادی هستند که به دنبال “آرامش در سواری” و “هزینه نگهداری پیش‌بینی‌پذیر” می‌باشند. کاربران در نظرسنجی‌ها و بررسی‌های تخصصی، از نبود لرزش در آینه‌ها و فرمان حتی در سرعت‌های بالا به عنوان یک ویژگی متمایز یاد کرده‌اند.^۲ صندلی پهن و نرم این موتور که با ارتفاع ۷۶۵ میلی‌متر طراحی شده، برای بانوان و افراد با قد متوسط بسیار مناسب است و امکان کنترل کامل موتور در ترافیک را فراهم می‌آورد.^۲ با این حال، فضای زیر زین اگرچه برای یک کلاه کاسکت نیم‌گرد مناسب است، اما برای وسایل حجیم‌تر ممکن است محدود به نظر برسد.^۸

بررسی جزئیات آپشن‌ها و امکانات رفاهی

هوندا اکتیوا ۱۲۵ نیوفیس فراتر از یک اسکوتر پایه، مجموعه‌ای از امکانات رفاهی را در خود جای داده است تا زندگی روزمره را برای راکب آسان‌تر کند. وجود درگاه شارژ USB-C با توان ۱۵ وات در داشبورد جلو، امکان شارژ سریع تلفن همراه را در حین حرکت فراهم می‌سازد.^۳ همچنین، درب باک سوخت در قسمت بیرونی و پشت صندلی تعبیه شده است که نیاز به پیاده شدن یا باز کردن زین در پمپ بنزین را از بین می‌برد.^۱۰ سوئیچ چندکاره نیز به کاربر اجازه می‌دهد تا تنها با یک دکمه، درب باک یا محفظه بار زیر زین را باز کند.^۵

سیستم‌های روشنایی و کنسول

• چراغ جلو LED: نوردهی بسیار قوی با الگوی پخش وسیع که ایمنی در شب را تضمین می‌کند.^۹

• چراغ‌های موقعیت (Signature LED): نوارهای نوری در جلو که علاوه بر زیبایی، تشخیص موتور را توسط سایر رانندگان بهبود می‌بخشند.^۹

• کنسول نیمه‌دیجیتال/تمام‌دیجیتال: نمایش اطلاعاتی نظیر میانگین مصرف سوخت، مسافت قابل پیمایش با سوخت باقی‌مانده (Distance to Empty) و نشانگر تعویض روغن.^۴

اگرچه اکتیوا ۱۲۵ یک محصول جهانی است، اما استفاده از آن در شرایط اقلیمی ایران با چالش‌هایی روبروست. سیستم خنک‌کننده این موتور از نوع هوا‌خنک (Fan Cooled) است که اگرچه استهلاک کمتری نسبت به رادیاتورهای آبی دارد، اما در تابستان‌های بسیار داغ مناطق جنوبی ایران یا در ترافیک‌های سنگین و طولانی تهران، نیازمند دقت بیشتری در تعویض به موقع روغن است.^۱۳ همچنین، تایرهای فابریک که برای جاده‌های آسفالت استاندارد طراحی شده‌اند، ممکن است در مسیرهای خاکی یا لغزنده ایران عملکرد متوسطی داشته باشند؛ لذا توصیه می‌شود در صورت استفاده در مسیرهای غیرشهری، از تایرهای با چسبندگی بالاتر استفاده شود.^۱۳

با توجه به معرفی نسخه ۲۰۲۵ و انطباق آن با استانداردهای OBD2B، هوندا اکتیوا ۱۲۵ پتانسیل بالایی برای باقی ماندن در صدر جدول فروش اسکوترهای باکیفیت دارد.^۴ زمزمه‌هایی مبنی بر معرفی مدل اکتیوا ۷G در آینده نزدیک به گوش می‌رسد که احتمالاً بر پایه همین پلتفرم ۱۲۵ سی‌سی با بهبودهای الکترونیکی بیشتر عرضه خواهد شد.^۱ در بازار ایران، با توجه به ثبات نسبی در تامین قطعات توسط شرکت‌های عرضه‌کننده، این مدل به عنوان یک دارایی با ارزش (Asset) شناخته می‌شود که افت قیمت کمی در بازار دست‌دوم خواهد داشت.^۸

نتیجه‌گیری راهبردی و پیشنهادات خرید

هوندا اکتیوا ۱۲۵ سی‌سی نیوفیس، تجلی تعادل میان مهندسی ژاپنی و نیازهای بازارهای در حال توسعه است. این اسکوتر برای کسانی که “کیفیت ساخت” و “نرمی سواری” را بر “شتاب‌های ناگهانی” و “ظاهر تهاجمی” مقدم می‌دانند، بهترین انتخاب ممکن در کلاس ۱۲۵ سی‌سی است.^۲ تکنولوژی‌های eSP و ACG استارتر در کنار سیستم هوشمند H-Smart، پکیجی را ارائه می‌دهند که تا سال‌ها نیاز به ارتقا نخواهد داشت.^۱۱

برای خریداران در ایران، پیشنهاد می‌شود نسخه کیلس (H-Smart) را به دلیل امنیت بالاتر و امکانات اتصال دیجیتال ترجیح دهند.^۳ همچنین، خرید از نمایندگی‌های معتبر با خدمات پس از فروش تایید شده، خیال کاربر را از بابت تامین قطعات مصرفی نظیر تسمه و لنت در سال‌های آینده آسوده خواهد کرد.^۶ هوندا اکتیوا ۱۲۵ تنها یک موتور نیست، بلکه یک همکار مطمئن برای ترددهای روزمره شهری است که با کمترین هزینه، بیشترین کارایی را به ارمغان می‌آورد.^۲